In Nederland is iedereen verplicht een basisverzekering af te sluiten — dat is vastgelegd in de Zorgverzekeringswet (Zvw). Het basispakket is bij alle verzekeraars gelijk, maar de premie, de service en de aanvullende pakketten verschillen wél. Slim vergelijken kan u honderden euro's per jaar schelen, zonder dat u op zorg hoeft in te leveren.
Het basispakket: overal hetzelfde
De inhoud van het basispakket wordt elk jaar vastgesteld door de overheid. Huisartsenzorg, ziekenhuiszorg, medicijnen op recept, kraamzorg, ambulancevervoer — het zit er allemaal in. Op de dekking kunt u dus niet vergelijken. Wél op deze punten:
- Premie — verschilt tot 200 euro per jaar tussen de goedkoopste en duurste aanbieder
- Naturapolis vs. restitutiepolis — bij een naturapolis bent u gebonden aan gecontracteerde zorgverleners, bij een restitutiepolis kunt u naar elke zorgverlener (ook zonder contract)
- Klantenservice — bereikbaarheid, digitale mogelijkheden, declaratieverwerking
- Vrije artsenkeuze — hoeveel zorgverleners zijn gecontracteerd in uw regio?
Naturapolis of restitutiepolis?
Zo'n 80% van de Nederlanders kiest een naturapolis — die is goedkoper. Maar als u specifieke zorgverleners hebt die niet gecontracteerd zijn (een bepaalde fysiotherapeut, psycholoog of ziekenhuis), kan een restitutiepolis of combinatiepolis verstandiger zijn. Bij een naturapolis krijgt u dan slechts een deel vergoed.
Aanvullende verzekeringen: maatwerk
Naast het basispakket kunt u een aanvullende verzekering afsluiten. Dit is niet verplicht, maar voor veel mensen wel zinvol. Populaire aanvullende dekkingen zijn:
- Tandartskosten — niet in het basispakket voor volwassenen
- Fysiotherapie — het basispakket dekt pas vanaf de 21e behandeling bij chronische aandoeningen
- Brillen en lenzen
- Alternatieve geneeswijzen (acupunctuur, osteopathie)
- Preventieve zorg (sportmedisch onderzoek, vaccinaties)
De kunst is om een aanvullend pakket te kiezen dat past bij uw persoonlijke zorggebruik. Gaat u jaarlijks naar de tandarts en draagt u een bril? Dan is een aanvullend pakket met tandarts- en optiekdekking waarschijnlijk voordeliger dan alles zelf betalen. Bent u jong en gezond? Dan is het basispakket vaak voldoende.
Eigen risico: verplicht en vrijwillig
Het verplicht eigen risico bedraagt in 2026 € 385 per jaar. Dat betaalt u zelf voordat de verzekeraar begint te vergoeden. Daarbovenop kunt u kiezen voor een vrijwillig eigen risico van maximaal € 500 — in totaal dus € 885. Hoe hoger uw vrijwillig eigen risico, hoe lager uw premie. Maar alleen als u weinig zorg gebruikt — anders betaalt u meer dan u bespaart.
Wanneer en hoe overstappen?
U kunt elk jaar vóór 1 januari overstappen naar een andere zorgverzekeraar. De overstapperiode loopt van medio november tot 31 december. Uw oude verzekeraar is verplicht u te accepteren voor het basispakket — dat heet acceptatieplicht. Voor aanvullende verzekeringen geldt die plicht niet: de verzekeraar mag u weigeren of een hogere premie rekenen.
Vergelijkingssites voor zorgverzekeringen
Independer, Zorgwijzer, Poliswijzer en Pricewise zijn de bekendste vergelijkingssites. Ze geven een goed overzicht, maar houd er rekening mee dat niet elke verzekeraar op elke site staat. Vergelijk op minimaal twee sites en check ook de website van uw huidige verzekeraar — soms zijn er loyaliteitskortingen.